Để chế biến được các loại thực phẩm chay có hương vị, màu sắc, độ giòn, dai như những món mặn hoặc các sản phẩm ngoại nhập, các cơ sở sản xuất phải sử dụng một số loại hoá chất như hàn the, thuốc tiêu muối, đường hoá học và bột màu, chất bảo quản...
Trên thị trường thực phẩm chay, hàng hoá rất đa dạng từ thực phẩm khô đến hàng đóng hộp, ăn liền, chế biến sẵn.
Thế nhưng, mức độ an toàn của những loại thực phẩm này đến đâu? Và liệu những thực khách ăn chay có tìm được cho mình sự "bình yên"? Đó vẫn là những câu hỏi đang bị bỏ ngỏ...
Hàng ngoại nhập: Không rõ nguồn gốc
Chị Phón, chủ hiệu cùng tên ở tầng hầm cửa Bắc chợ An Đông, một khu chợ chuyên kinh doanh các loại thực phẩm ăn chay giới thiệu: Thực phẩm chay mà cửa hàng chị bán nhập từ Đài Loan, Thái Lan... toàn là loại hàng cao cấp, rất ngon, giòn ngọt "như thật". Thế nhưng khi hỏi cụ thể hàng của công ty nào thì chính chị Phón cũng không thể cho biết bởi hàng được nhập nguyên thùng theo đường biên giới.
Khi tìm hiểu thêm những mặt hàng tương tự tại các chợ lớn khác như Bình Tây, Bến Thành thì được biết những mặt hàng chay được bày bán tại các chợ, phần lớn là những thực phẩm khô như nấm đông cô, rong biển... được đóng thành từng thùng carton, không có bao bì, nhãn mác và đương nhiên kể cả hạn sử dụng cũng không có.
Vậy nên, nếu được hỏi những loại thực phẩm này được sản xuất bằng nguyên liệu gì thì người bán chỉ còn nước "bó tay". Thế nhưng, hiện những thực phẩm này đang được tiêu thụ rất mạnh.
Chị Son, một tiểu thương kinh doanh ở chợ Bến Thành, cho biết: "Ưu điểm của hàng ngoại nhập là hình dáng đẹp, nấu rất nhanh chín và để bao lâu cũng được. Nếu chẳng may nấm có bụi, mốc gì thì chỉ cần ngâm nước là nhả hết".
Ngoài những thực phẩm chay chế biến sẵn thì loại nguyên liệu thực phẩm chay hay còn gọi là thực phẩm "ướt", hiện cũng có hàng trăm chủng loại, từ thịt dê, cừu, bò, vịt, cá lóc, bao tử heo... hay các chất ướp tẩm như nước mắm, bột canh đều có.
Dĩ nhiên, các loại bột gia vị này đều được tạo nên bằng các loại hoá chất tạo mùi, màu mà kể cả người tiêu dùng lẫn người bán không rõ đấy là các loại hoá chất gì.
Bên cạnh đó, tại chợ An Đông, Bình Tây, các loại nguyên liệu thực phẩm khô sử dụng nhiều trong chế biến thực phẩm chay như táo Tàu, kim châm, bạch quả, nấm đông cô, hạnh nhân... được nhập từ Trung Quốc đang bày bán khá tràn lan.
Phần lớn các loại thực phẩm khô này được nhập về trong các bao tải, không nhãn mác, không hạn sử dụng và chưa qua kiểm tra của cơ quan chức năng về an toàn vệ sinh thực phẩm.
Những ghi nhận từ thực tế này tại địa bàn TP HCM cũng xảy ra tương tự tại các chợ ở Hà Nội. Tháng 4 vừa qua, đoàn kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm liên ngành Hà Nội đã lập biên bản thu giữ một số thực phẩm chay đóng gói đã qua chế biến như nem, chả các loại, giò, đậu hũ, mề... ngoại nhập không rõ nguồn gốc, đang bày bán tại chợ Hôm - Đức Viên. Trên bao bì các loại thực phẩm chay này chỉ in các hình quảng cáo về sản phẩm và một vài chữ Trung Quốc không rõ nét.
Điều đáng nói là hầu hết các loại sản phẩm chay này đều không có hạn sử dụng, ngày sản xuất, hoặc nếu có thì được in nhoè nhoẹt. Trước đó, Sở Y tế Hà Nội cũng đã lập biên bản xử phạt một số hộ kinh doanh tại chợ Thành Công do hành vi bày bán các sản phẩm (trong đó có thực phẩm chay) không rõ nguồn gốc, xuất xứ và quá hạn sử dụng.
Hàng nội: Vẫn "dính" hàn the, formol...
Đó là nhận định của thanh tra thuộc đội vệ sinh y tế dự phòng thuộc Trung tâm Y tế Quận 5 (TP HCM), sau đợt kiểm tra về an toàn vệ sinh thực phẩm trên địa bàn quận vào 6 tháng đầu năm 2007.
Theo phản ánh của vị thanh tra này, hiện trên địa bàn quận 5 vẫn đang bày bán rất nhiều sản phẩm mì sợi chay mang nhãn hiệu hình ông Phật mà sau khi kiểm nghiệm thành phần loại mì này đã thấy một số phụ gia không được phép sử dụng trong chế biến thực phẩm, đặc biệt là hàn the. Thế nhưng, thanh tra cũng không thể xử lý rốt ráo, tận gốc được bởi sản phẩm này được sản xuất từ một cơ sở đặt trên địa bàn khác.
Phản ánh này phần nào minh chứng cho kết quả thanh tra mới đây của ban kiểm tra liên ngành TP HCM thực hiện vào tháng đầu quý II/2007 cho biết, qua kiểm tra 20 mẫu bánh phở, hủ tiếu (được lấy một cách ngẫu nhiên tại cơ sở sản xuất hoặc được bày bán tại các chợ) thì có đến 16 mẫu có chất formol. Thậm chí, có nơi hàm lượng formol trong bánh lên đến 6,9mg/1kg bánh.
Ghi nhận thực tế cho thấy, ngoại trừ một vài cơ sở lớn, chuyên sản xuất và kinh doanh thực phẩm chay như Âu Lạc, Kim Chi có ghi thành phần trên hộp thì hàng chục cơ sở chế biến nhỏ, lẻ còn lại chủ yếu sản xuất thực phẩm dạng đóng gói.
Chị Sơn, chủ sạp hàng tại chợ An Đông, cho biết: "Bên cạnh hàng ngoại nhập thì thị trường kinh doanh thực phẩm chay hiện còn có hàng trăm sản phẩm do các cơ sở trong nước sản xuất. Các loại sản phẩm này ngày càng đa dạng về chủng loại, còn chất lượng thì ngày một được làm giống với các loại thực phẩm mặn hơn từ hình thức đến độ dai, giòn, hương vị... Khách hàng thường chỉ quan tâm đến hương vị, mẫu mã sản phẩm chứ ít ai thắc mắc sản phẩm được chế biến với thành phần nguyên liệu gì, ngày sản xuất...".
Song, trong thực tế, chất lượng của các sản phẩm này rất đáng báo động. Chị Bích Nga, nhân viên tại một cơ sở sản xuất thực phẩm chay tại quận 5, "bật mí": "Để chế biến được các loại thực phẩm chay có hương vị, màu sắc, độ giòn, dai như những món mặn hoặc các sản phẩm ngoại nhập, các cơ sở sản xuất phải sử dụng một số loại hoá chất".
Hoá chất được dùng thường xuyên là hàn the, thuốc tiêu muối, đường hoá học và bột màu, chất bảo quản mua từ chợ Kim Biên. Kể cả về mùi vị, trên thị trường hoá chất cũng sẵn sàng cung cấp chất tạo mùi vị như thật.
Mặc dù thường xuyên sử dụng các loại hoá chất khi chế biến thực phẩm chay nhưng mức độ độc hại của nó như thế nào, bản thân một số người chế biến cũng rất mơ hồ.
(Theo Lao Động)
( Ngôi Sao)
Chất độc trong đồ ăn chay
Hiển thị Nội dung
